Wat is het verschil tussen ATEX en EXD?

July 21, 2025

Op het gebied van industriële veiligheid, met name bij de omgang met potentieel explosieve atmosferen, komen twee termen vaak voor: ATEX en Ex d. Beide zijn cruciaal voor het waarborgen van de veiligheid van apparatuur en personeel in gevaarlijke omgevingen, zoals die met een ex motor, maar ze dienen verschillende doeleinden en hebben verschillende kenmerken. Dit artikel beoogt de verschillen tussen ATEX en Ex d te verduidelijken en biedt waardevolle inzichten voor professionals in sectoren zoals olie en gas, chemische verwerking en mijnbouw.

 

ex motor
 
Vermogensbereik:0.75 kW tot 315 kW
Spanning:Er zijn opties beschikbaar voor lage spanning (tot 1000 V) en middenspanning
Framematen:80 tot 355
Bescherming:IP55
Isolatieklasse:F (klasse H op aanvraag beschikbaar)

ATEX versus Ex d: regelgevingskaders vergeleken

ATEX en Ex d vertegenwoordigen verschillende aspecten van explosiebeveiliging, waarbij ATEX een regelgevingskader is en Ex d een specifiek type beveiligingstechniek. Laten we elk aspect in detail bekijken:

ATEX begrijpen

ATEX, afgeleid van het Franse "ATmosphères EXplosibles", is een reeks richtlijnen van de Europese Unie die betrekking hebben op apparatuur en beveiligingssystemen die bedoeld zijn voor gebruik in potentieel explosieve atmosferen. De ATEX-richtlijn bestaat uit twee hoofdonderdelen:

  • ATEX 2014/34/EU (voorheen 94/9/EG): Deze richtlijn is van toepassing op fabrikanten en specificeert de eisen voor apparatuur en beveiligingssystemen die bedoeld zijn voor gebruik in potentieel explosieve atmosferen.
  • ATEX 1999/92/EG: Deze richtlijn is gericht op werkgevers en beschrijft de minimumvereisten voor het verbeteren van de veiligheid en gezondheidsbescherming van werknemers die potentieel risico lopen door explosieve atmosferen.

ATEX-certificering garandeert dat producten voldoen aan de essentiële gezondheids- en veiligheidseisen en veilig kunnen worden gebruikt in explosieve atmosferen binnen de Europese Unie.

Ex d decoderen

Ex d verwijst daarentegen naar een specifiek type beschermingstechniek voor elektrische apparatuur die wordt gebruikt in explosieve atmosferen. "Ex" staat voor explosiebeveiliging, terwijl "d" staat voor "drukvaste behuizing". Deze beschermingsmethode is gedefinieerd in de normenreeks IEC 60079, internationaal erkende richtlijnen voor elektrische apparatuur in explosieve atmosferen.

Een Ex d-behuizing is ontworpen om een interne explosie te beperken en de ontsteking van de omringende explosieve atmosfeer te voorkomen. De behuizing, zoals die wordt gebruikt in een ex motormoet sterk genoeg zijn om de druk van een interne explosie te weerstaan en ontsnappende hete gassen af te koelen tot een temperatuur die lager ligt dan het ontbrandingspunt van de omringende atmosfeer.

Apparatuurcategorieën: ATEX- en Ex d-classificaties

Hoewel ATEX en Ex d verschillende doeleinden dienen, gebruiken ze beide classificaties die helpen bij het bepalen van de geschiktheid van apparatuur voor specifieke gevaarlijke omgevingen.

ATEX-apparatuurcategorieën

ATEX verdeelt apparatuur in drie categorieën op basis van het vereiste beschermingsniveau:

  • Categorie 1: Zeer hoog beschermingsniveau, geschikt voor gebruik in Zone 0 (gas) of Zone 20 (stof)
  • Categorie 2: Hoge bescherming, geschikt voor gebruik in Zone 1 (gas) of Zone 21 (stof)
  • Categorie 3: Normaal beschermingsniveau, geschikt voor gebruik in Zone 2 (gas) of Zone 22 (stof)

Deze categorieën komen overeen met specifieke zones waar continu, incidenteel of zelden en gedurende korte perioden explosieve atmosferen aanwezig kunnen zijn.

Ex d-classificatie

Ex d is een van de verschillende soorten beschermingstechnieken die gedefinieerd zijn in de IEC 60079-normen. Andere beschermingstypen zijn onder andere:

  • Bijv. e: Verhoogde veiligheid
  • Ex i: Intrinsieke veiligheid
  • Ex p: Drukbehuizing
  • Vb. q: Poedervulling
  • Ex o: Olie-immersie

Elk van deze beschermingstypen is geschikt voor verschillende toepassingen en classificaties van gevaarlijke gebieden. Exd motorenworden bijvoorbeeld veel gebruikt in omgevingen waar het risico bestaat op een gas- of dampexplosie.

Kiezen tussen ATEX- en Ex d-bescherming

Bij het selecteren van apparatuur voor gebruik in potentieel explosieve atmosferen is het essentieel om te begrijpen dat ATEX en Ex d elkaar niet uitsluiten. Sterker nog, ze werken vaak samen om uitgebreide veiligheid te garanderen.

Overwegingen bij de selectie van apparatuur

Bij de keuze tussen ATEX-gecertificeerde apparatuur en Ex d-beveiliging moet u rekening houden met een aantal factoren:

  1. Locatie: Houd er rekening mee dat de apparatuur binnen de Europese Unie zal worden gebruikt, waar ATEX-naleving verplicht is.
  2. Specifieke gevaren: Identificeer de soorten explosieve atmosferen die in uw bedrijf aanwezig zijn (gas, damp, nevel of stof).
  3. Hoe vaak het gevaar zich voordoet: Bepaal welke zoneclassificatie van toepassing is op uw werkgebied.
  4. Functionaliteit van de apparatuur: Houd rekening met de operationele vereisten van de apparatuur en hoe verschillende beschermingsmethoden de prestaties kunnen beïnvloeden.
  5. Spanningsbereik: Houd bij elektrische apparatuur rekening met de spanningsvereisten. Sommige Ex d-motoren kunnen bijvoorbeeld werken op spanningen van 380 V, 660 V of zelfs 660/1140 V.

Combinatie van ATEX en Ex d

In veel gevallen kan apparatuur zowel ATEX-gecertificeerd zijn als Ex d-beveiliging gebruiken. Bijvoorbeeld een Exd-motor die ontworpen zijn voor gebruik in een Europese chemische fabriek, moeten voldoen aan de ATEX-vereisten en een vlamvertragende behuizing hebben.

Deze combinatie zorgt ervoor dat de apparatuur:

  • Voldoet aan de EU-regelgeving voor gebruik in explosieve atmosferen
  • Bevat specifieke ontwerpkenmerken om potentiële explosies in te dammen
  • Is geschikt voor de specifieke gevaarlijke zone waar het gebruikt zal worden

Het is belangrijk om te weten dat ATEX specifiek is voor de Europese Unie, terwijl Ex d en andere IEC-normen wereldwijd worden erkend. Dit betekent dat Ex d-apparatuur vaak ook buiten de EU kan worden gebruikt, mits deze voldoet aan de lokale regelgeving.

Toepassing in diverse industrieën

De keuze tussen ATEX en Ex d (of een combinatie van beide) is relevant in veel sectoren waar explosieve atmosferen aanwezig kunnen zijn:

  • Olie en gas: Offshoreplatforms en raffinaderijen vereisen vaak ATEX-gecertificeerde apparatuur met Ex d-beveiliging voor motoren, pompen en besturingssystemen.
  • Chemische verwerking: Productiefaciliteiten die met brandbare stoffen werken, vertrouwen op ATEX en Ex d om veilige processen te garanderen.
  • Mijnbouw: Ondergrondse kolenmijnen, waar methaangas een constante zorg is, gebruiken vaak Exd-motoren met ATEX-certificering.
  • Farmaceutisch: Productieruimtes waar fijne poeders of oplosmiddelen aanwezig zijn, vereisen mogelijk ATEX-conforme apparatuur met verschillende beschermingsmethoden, waaronder Ex d.
  • Voeding en dranken: Installaties die granen of andere brandbare stoffen verwerken, hebben vaak ATEX-gecertificeerde machines nodig. Sommige daarvan zijn voorzien van Ex d-beveiliging.

In elk van deze sectoren hangen de specifieke eisen af van de aard van de aanwezige gevaren en de regelgeving waarbinnen de installatie opereert.

Conclusie

Het begrijpen van het verschil tussen ATEX en Ex d is cruciaal voor iedereen die betrokken is bij de selectie, installatie of het onderhoud van apparatuur in potentieel explosieve atmosferen. ATEX biedt een regelgevingskader voor het waarborgen van de veiligheid van apparatuur in de EU, terwijl Ex d een specifieke beschermingstechniek biedt die wereldwijd kan worden toegepast.

Door zorgvuldig rekening te houden met de eisen van uw toepassing en de gevaren die zich in uw werkomgeving voordoen, kunt u weloverwogen beslissingen nemen over de meest geschikte veiligheidsmaatregelen voor uw apparatuur.

Bent u op zoek naar betrouwbare oplossingen voor elektrische apparatuur voor gevaarlijke omgevingen? Shaanxi Qihe Xicheng Electromechanical Equipment Co., Ltd. is gespecialiseerd in het leveren van zeer efficiënte, energiezuinige en stabiele elektrische apparatuur, afgestemd op uw behoeften. Of u nu actief bent in de industriële automatisering, HVAC en koeling, energie en nutsvoorzieningen, of andere specialistische sectoren, wij hebben de expertise om aan uw specifieke eisen te voldoen. Ons team staat klaar om u te helpen met vragen vóór de verkoop, aftersalesondersteuning en technische problemen. Lees meer over onze Exd-motoren en andere oplossingen voor elektrische apparatuur, neem dan contact met ons op via xcmotors@163.comWij helpen u de veiligheid en efficiëntie van uw werkzaamheden te garanderen.

Referenties

1. Europese Commissie. (2014). Richtlijn 2014/34/EU van het Europees Parlement en de Raad. Publicatieblad van de Europese Unie.

2. Internationale Elektrotechnische Commissie. (2017). IEC 60079-1:2014+AMD1:2017 CSV Explosieve atmosferen - Deel 1: Bescherming van apparatuur door vlamvertragende omhulsels "d".

3. Health and Safety Executive. (2015). Een gids voor de ATEX-richtlijn 2014/34/EU (vierde editie).

4. Bottrill, G., Cheyne, D., & Vijayaraghavan, G. (2005). Praktische elektrische apparatuur en installaties in gevaarlijke gebieden. Newnes.

5. McMillan, A. (2018). Elektrische installaties in gevaarlijke gebieden. Routledge.

6. Bossert, JA (2019). Gevaarlijke locaties: een handleiding voor het ontwerp, testen, de constructie en de installatie van apparatuur in explosieve atmosferen. ISA.

Online bericht
Ontdek onze nieuwste producten en kortingen via sms of e-mail